خواص شیر بز سانن وآلپاین بر اساس طب سنتی

شیر مایعی خوراکی است که توسط غدد پستان پستانداران تولید می شود. شیر غذای اصلی نوزادان را تشکیل میدهد که هنوز توانایی گوارش غذاهای گوناگون را ندارند. انسان ها مانند دیگر پستانداران در دوران نوزادی از شیر مادر تغذیه می کنند. مردم مناطق گوناگون از شیر چهارپایان اهلی به ویژه گاو و دیگر چهارپایانن هم چون گاومیش، گوسفند، بز و شتر استفاده می کنند.
طب سنتی و خواص شیر بز
متخصصان طب سنتی معتقدند خوردن شیر بز تازه با انجیر سیاه که از میوه های تابستانی است،می تواند در کاهش دردهای جسمانی مانند؛ دردهای آرتروز، روماتیسم و بیماری های مفصلی تاثیربسزایی داشته باشد.محققان دانشگاه گروناد در پی مطالعاتن متعدد به این نتیجه رسیده اند که شیر بز حاوی مواد مغذی زیادی می باشد که برای بهبود سمت بدن انسان بسیار مفید است.
شیر بز ۳٫۴ درصد، گوسفند ۱٫۴ درصد و شتر فقط ۰٫۲می دهند.به طور کلی شیر بز جایگزین بسیار خوبی برای شیر گاو است، به خصوص اگر خام و ارگانیک باشد. شیر بز ۲درصد از ذخیره شیر جهانی را تامین می کند و اکثر افرادی که شیر بز مصرف می کنند، کمتر دچار ناراحتی های گوارشی و آلرژی می گردند. برای آشنایی بیشتر با خواص شیر بز و مزایای مصرف آن با ما همراه باشید.
خواص شیر بز در طب سنتی
طبع شیر بز؛ از دیدگاه طب سنتی سرد و تر است.
بهبود سیستم ایمنی بدن شده و عفونت باکتریایی را کنترل می کند. شیر منبع خوب پتاسیم است و این ماده ی معدنی تأثیر مفیدی در حفظ تعادل فشار خون دارد. هر لیوان شیر بز حاوی ۴۹۸٫۷ میلی گرم پتاسیم است و این مقدار ۱۴٫۲ درصد از نیاز روزانه ما به این ماده ی معدنی را تأمین می کند.
مصرف شیر بز به دلیل دارا بودن میزان بایی کلسیم، بیماری های ناشی از کمبود کلسیم نظیر پوکی استخوان و شکستگی های ناشی از آن را کاهش می دهد. مصرف همه انواع شیر برای تقویت و استحکام استخوان ها بسیار مفید و روری بوده تاثیر قابل ملاحظه ای بر تحریک و کشش عضلات،استخوان سازی، افزایش استحکام و مقاومت استخوان ها دارد.
شیر بز برای افراد دچار کم خونی ناشی از فقر آهن بسیار مفید بوده، باعث افزایش خاصیت جذب آهن خون شده، تداخل بین کلسیم و آهن که عامل جذب کمتر آهن توسط بدن می شود راکاهش می دهد.از نکات مهم و جالب در مورد شیر بز دارا بودن میزان زیادی اولیگوساکارید است که در شیر مادر یافت می شود.
در شیر بز نسبت به شیر گاو، میزان سموم و هورمون های کمتری وجود دارد. در وا قع در بیشتر موا قع شیر گاو حاوی هورمون های رشد گاوی، به خصوص هورمون افزایش تولید غیر طبیعی شیر گاومی باشد، اما فواید شیر بز چنین هورمون هایی است. بنابراین شیر بز نه تنها مغذی تر است ، بلکه دارای سموم کمتری نیز می باشد.
شیر بز دارای مقدار لاکتوزکمتری نسبت به شیر گاو بوده، از این رو مصرف آن برای افرادی که به قند و لاکتوز شیر گاو حساسیت دارند، بسیار مفید بوده، جایگزین خوبی محسوب می شود.تغذیه و بازسازی سیستم عصبی بدن از دیگر فواید مصرف شیر بز است. در این زمینه جالب است بدانید گاندی پس از دوره های طولانی اعتصاب غذا ، توانست با مصرف شیر خام بز، دوباره سلامت خودرا بدست آورد.چربی موجود در شیرگاو بیشتر از شیر بز است و برای افرادی که خواهان تناسب اندام هستند بسیار مفید است.اسیدهای چرب موجود در شیر از نوع امگا ۶ بوده که برای بدن بسیار یزم است. همچنین از مهمترین خواص شیر بز تامین انرژی مورد نیاز بدن می باشد.
شیر بز دارای خواص بسیاری است و در مقایسه با شیر گاو دارای عوارض جانبی کمتری است.

افزایش تولید بره در بزهای سانن وآلپاین

با توجه به این که محصول اصلی گله های گوسفند و بز ایران گوشت است، افزایش بازده تولید برّه و بزغاله در ازای هر رأس دام مولد را می توان مهمترین عامل در امر تولید گله ها و درآمد دامداران دانست، لذا ارائه وبه کارگیری راهکارهایی برای رشد نرخ برّه زایی و بزغاله زایی از اهمیت بسیارزیادی برخوردار است. بنابراین لازم به تداوم و افزایش تولید برّه و بزغاله، بالابردن بازده تولیدمثل گل ههای گوسفند و بز میباشد.پایین بودن نرخ برّه زایی باعث می شود برای تولید مقدار مشخصی از محصول تولیدی (کیلوگرم بره تولیدشده) تعداد بیشتری قوچ نگهداری شود و این امرعلاوه برتحمیل هزینه های سنگین به دامدار و کاهش درآمد خالص گله داران، موجب فشار بر مراتع م یشود. برای نمونه با دو برابرکردن نرخ سالانه برّه و بزغاله زایی از را ههای مختلف (افزایش دوقلوزایی و کاهش فاصله زایشها یعنی سه زایش در دوسال) میتوان تعداد مشخصی برّه و بزغاله را با نیمی ازجمعیت قبلی یک گله مولِّد تولید کرد. بدین ترتیب نیمی از میشها و ماده بزها از مراتع خارج میشوند و ضمن کاهش هزینه ها و ثابت ماندن درآمد ناخالص، درآمد خالص دامدار نیز افزایش می یابد.

فصل تولیدمثل در گوسفند و بز و باورهای اشتباه در خصوص آن ادامه خواندن “افزایش تولید بره در بزهای سانن وآلپاین”

شرایط نگهداری بزسانن وآلپاین

شرایط نگهداری و ویژگی ها ی بز سانن وآلپاین
در عین بالاتر بودن تولید شیر بزهای نژاد سانن و آلپاین نیازهای آنها نیز نسبت به بزهای بومی بالاتر است. دامدارانی که مایل به پرورش بزهای سانن یا آلپاین هستند باید جایگاه مناسب، خوراک مورد نیاز و تجهیزات و لوازم بهداشتی لازم را در دامداری پیش بینی نمایند.
امکانات لازم برای پرورش گله بزهای شیری اصلاح شده:
با توجه به فراهم بودن زمینه پرورش بزهای سانن و آلپاین در بسیاری از نقاط کشور و همچنین امکان واردات اسپرم و دام زنده این بزها، لذا پرورش صنعتی این نژادها با هدف تولید شیر به عنوان یک رویکرد مهم و استراتژیک می تواند در پرورش دام کشور مطرح شود. همانطور که تولید شیر این بزها چند برابر بزهای بومی است به همان نسبت احتیاجات بز سانن و آلپاین نیز نسبت به بزهای بومی بالاتر است. بنابراین کسانی که مایل به پرورش بزهای سانن یا آلپاین هستند باید امکانات لازم نظیر جایگاه مناسب، تامین خوراک مورد نیاز و تامین تجهیزات و لوازم بهداشتی را در دامداری پیش بینی نمایند.
شرایط آب و هوایی پرورش بزهای سانن و آلپاین:
برخی بر این عقیده اند که با توجه به اینکه منشا بز سانن و آلپاین مناطق کوهستانی و نسبتا سردسیر اروپا است، پس این دو نژاد فقط باید در مناطق سردسیر کشور پرورش یابند. اما مشاهدات و گزارشات متعدد نشان می دهد که اگر شرایط حداقلی محیطی برای پرورش بزهای بومی در یک منطقه فراهم باشد، می توان در آن شرایط بزهای سانن و آلپاین را نیز نگهداری و تکثیر نمود.
وجود رطوبت حداقل ۲۵ درصد و حداکثر ۷۵ درصد برای پرورش بز مطلوب است. هرچند با وجود درصد رطوبت بالاتر و یا پائین تر از این مقدار نیز امکان پرورش وجود دارد ولی ممکن است میزان تولید بزها اندکی کاهش یابد.
همچنین دمای مناسب برای پرورش بز معمولا بين ۱۲ تا ۲۱ درجه سانتی گراد است. مقدار توليد شیر و سلامت عمومی بزها در دمای بین ۱۷- تا ۲۷ درجه تحت تأثير قرار نمیگیرد ولی دمای بيش از ۲۷ درجه سانتی گراد باعث كاهش مصرف خوراك و كاهش توليد شير آنها می شود.
بنابراین شاید تامين حرارت در فصل زمستان برای بزها ضروری نباشد، ولی تامين یک سایه بان خنک در شرايط تنش گرمايی در فصل تابستان برای آنها بسيار حائز اهميت بوده و اين مسئله بخصوص در مورد بزغاله ها مهم تر است زیرا آنها در فصل زمستان به يك ساختمان نسبتا گرمتر و در تابستان به يك سايه خنك تر از جایگاه دامهای بالغ نیازدارند و در غیر این صورت معمولا به دليل سرما و يا گرمای شدید در روزهای اول پس از تولد تلف می شوند.
برای پرورش بزهای سانن یا آلپاین باید جایگاه مناسب، خوراک مورد نیاز و تجهیزات و لوازم بهداشتی را در دامداری پیش بینی کرد
معمولا یک جايگاه ساده که از سه طرف با دیوار محصور و از يك طرف باز باشد، بسياری از نيازهای فیزیولوژیک بزهای شیری نظیر تهویه، نور و سایه مناسب را مرتفع می کند. در زمستان برای گرم شدن محل نگهداری بزها بهتر است طرف باز جایگاه را با برزنت، پلاستیک و بسته های کاه به خوبی پوشاند. همچنین در تابستان و بخصوص در مناطق بسیار گرم برای خنک شدن بهتر دامها، بهتر است از باد بزن های برقی و سیستم مه پاش در برخی قسمت های سایه بان استفاده شود. برقراری جریان هوای تازه در جايگاه نگهداری بز برای تأمین اکسیژن کافی و دفع گازهای مضر، آلاینده ها و دفع حرارت اضافی بسیار حائز اهميت است. بز نسبت به وزش باد شدید و كوران هوا حساس بوده، بنابر این برای برقراری تهویه در جایگاه باید از ایجاد کوران جلوگیری نمود. به این دلیل جايگاه استراحت بزها باید پشت به باد ساخته شده و یا در آن از بادشکن استفاده شود.

محوطه گردش بزها بايد دارای نور طبيعی و تهويه مناسب باشد و ابعاد آن با تعداد دامی که در آن نگهداری می شود، متناسب باشد.

پیش بینی انبار علوفه، آخورها، آبشخورها، انبار ذخيره كود، محل قرنطينه و درمان، محل شيردوشی و تجهيزات جانبی آن از دیگر مواردی است که باید در ساخت یک جایگاه پرورش بز به آن اشاره كرد. البته ابعاد و مساحت هر یک از اين بخش ها با توجه به هدف پرورش، ظرفيت دامداری، نوع نژاد، شرايط آب و هوايی و سليقه دامدار ممکن است متفاوت باشد. توصيه می شود برای نظارت بهتر و سرويس دهی مناسب تر به بزها اولا بزهای شیرده از سایرین جدا شده و خوراک متفاوتی دریافت کنند. ثانیا در صورت بزرگی گله بهتر است جایگاه های متعددی پیش بینی شده و در هر يك از جايگاه ها تعداد ۵۰ تا ۷۰ راس بز نگهداری شود تا امکان سرکشی و نظارت بهتری بر روی وضعیت آن ها فراهم باشد.
هنگام ساخت جایگاه استراحت و گردش بزها در حد امکان بايد از مصالح محکم و بادوام و در عين حال ارزان قيمت استفاده کرد. تهيه يک سقف بادوام و نفوذ ناپذير، ساخت ديوارهای جانبی محکم بخصوص در برابر وزش باد و طوفان و انتخاب جنس کف و سيستم فاضلاب مناسب از موارد مهمی است که در ساخت و طراحی اوليه محل جایگاه بايد مد نظر قرار گيرد.

شستشوی محل پرورش بز سانن وآلپاین

اطلاعات پرورش بز سانن:
‍ ♦️ شستشوی محل پرورش بز

✅ مواد
✅ تجهیزات
✅ شرايط مورد نیاز

? لباس کار ، چکمه ، دستکش ، کلاه ، ماسک
? دستگاه محلول پاش
? جارو ، برس ، مواد شوینده مناسب ، آب

مراحل كار ???

۱⃣ لباس کار بپوشيد. از چكمه ، کلاه ، دست­كش و ماسك استفاده كنيد.

۲⃣ برق جايگاه را قطع كنيد.

۳⃣ کلیه تجهیزات و لوازم متحرک از قبیل آخور ، آبشخور متحرک و مانند آن را به محوطه خارج از جايگاه منتقل کنید.

۴⃣ بقايای كود قبلی را خارج كنيد.

۵⃣ شستشوی دقیق منبع آب و آبشخورها با برس و مواد شوینده انجام شود.

۶⃣ سطوح مختلف جايگاه را بشوييد.

۷⃣ حوضچه های آب ورودی جايگاه دام را به­ دقت تمیز کنید.

۸⃣ کلیه وسایل خارج شده را به وسیلە مواد شوینده بشویید و در محل مناسب نگهداری کنید.

۹⃣ راه­ های آسفالت داخل واحد پرورش بز را تميز كنيد.

?‌ پس از اتمام کار ، وسایل کار را به ­صورت مرتب و منظم سر جای خود قرار دهید.

اهمیت نگهداری بز خصوصا سانن وآلپاین

»اهمیت نگهداری بز خصوصا بز سانن وآلپاین«
باوجود اینکه گاوها شیر بیشتری نسبت به بز تولید میکنند و بز سهم بسیار ناچیزی از تولید شیر را دارد، چرا بز نگهداری میشود؟

جواب این سؤال را میتوان با توجه به محاسن متعددی که برای پرورش بز بیان شده است، پیدا کرد:
۱- قدرت سازگاری و تطابق بز با شرایط گرم و خشک بهتر از گوسفند و گاو است. قریب به ۸۰درصد بزهای دنیا در نواحی خشک حاره ای و نیمه حاره ای که پرورش دامهای دیگر با موفقیت چندانی همراه نمیباشد، وجود دارد.
۲- عدم نیاز به سرمایه گذاری زیاد در اشتغال به پرورش بز باعث میشود افراد ضعیف و کم بودجه نیز که قادر به خرید گاو نیستند، به پرورش این دام مبادرت ورزند. همین طور به دلیل کوچکی جثه، زنان و بچه ها نیز میتوانند به نگهداری و پرورش آن به ویژه برای تولید شیر به مدت زیاد اقدام کنند.
۳- از نظــر تولیدمثلی بز به مراتب بارورتر از گوسفند و گاو است. در مناطق معتدله دوقلوزایی امری طبیعی و در مناطق گرمسیری اگر بزها خوب تغذیه شوند سه یا چهارقلوزایی نیز فراوان مشاهده می شود. مسلما این تولیدمثل بالا میتواند به تولید گوشت و شیر بیشتر کمک کند.
۴- در حرفه پرورش بز مانند گاو نیاز به تجهیزات مدرن و گران قیمت نیست.
۵- تنوع تولیدات در بز نیز وجود دارد. گوشت، شیر، الیاف، پوست و غیره از جمله تولیدات بز هستند. در این میان تولید شیر در بز به ویژه در مناطقی که شرایط برای پرورش گاو مشکل است حائز اهمیت فراوان است و میتواند نقش مهمی در تأمین پروتئین حیوانی مورد نیاز مردم داشته باشد.
۶- بزها زودتر از گاو به مرحله تولید شیر میرسند. به این صورت که معمولاً وقتی یک بزغاله به وزنی در حدود ۳۵کیلوگرم میرسد، میتواند بارور شود. چنانچه بزها خوب تغذیه شوند در سن ۷ تا ۱۰ماهگی به این وزن میرسند. دوره آبستنی بز هم حدود پنج ماه است؛ بنابراین بزها در سنی حدود ۱۲- ۱۵ماهگی میتوانند شروع به تولید شیر کنند و تا حدود ۱۰ ما نیز به تولید شیر ادامه میدهند.
۷- شیر بز در مقایسه با شیر دامهای دیگر زودتر هضم میشود. درصد چربی و پروتئین شیر بز به شیر انسان نزدیکتر است. در شیر بز گلبولهای چربی به صورت ذرات ریز هستند و اسیدهای چرب آن عمدتا زنجیر کوتاه هستند و این امر سبب شده است قابلیت هضم آن بهتر شود.
۸- بزها نسبت به بیماری ها مقاومتر هستند. چنین مزیتی برای استفاده از شیر آنها حائز اهمیت است. شیر گاو فاقد چنین خصوصیتی است و میتواند یک تهدید مهم در مناطق آلوده برای انسان باشد.
۹- نشان داده شده است که مواد خشبی در بزها بهتر از گوسفند و گاو هضم میشود. بافت خاص و سخت دهان بزها به این حیوان اجازه را میدهد که مواد بسیار خشبی و خاردار را بدون کمترین ناراحتی مصرف کنند.
۱۰- گوشت بز دارای چربی کمتر از گوشت گوسفند است. در نتیجه علاوه بر زیاد بودن نسبت پروتئین در مجموعه لاشه، قابلیت استفاده بهتری را برای کسانی که مشکل مصرف و هضم چربی دارند فراهم میآورد. عدم تمایل به مصرف چربی همراه با گوشت قرمز فاکتورمهمی در انتخاب و مصرف آن است.
۱۱- بزها تمایل بیشتری به سرشاخه خواری دارند. همین امر ضمن اعمال هرس طبیعی و جلوگیری از رشد علفهای هرز و مهاجم باعث میشود تا این دامها در جستجوی چندین منبع غذایی کیلومترها راه بروند و به طور طبیعی جلودار گله های گوسفند باشند. حدود ۶۰درصد از خوراک روزانه بزها از سرشاخه ها و بوته ها تأمین میگردد.
۱۲- بزهای شیری به خصوص بزهای اصلاح شده (از جمله نژاد شیری سانن و آلپاین) در مقایسه با گاو از مقدار معینی ماده خوراکی، میتوانند شیر بیشتری تولید کنند.
۱۳- بزها مقاومت بیشتری در مقابل کم آبی دارند. مقاومت بز به کم آبی پس از شتر در رتبه دوم قرار دارد. این مقاومت که ناشی از سازگاری های فیزیولوژیکی است در مناطقی چون ایران که با محدودیت منابع آبی به ویژه در سطح مراتع روبرو است، خصوصیت برجسته ای است.

دانش تعیین سن بزهای سانن وآلپاین

يكي از ابزارهاي مديريتي براي موفقيت و توسعه واحدهاي پرورش بزهای سانن وآلپاین، آگاهي از سن دامهاي گله است. دانستن سن دامهاي گله در برنامه ريزي بـراي امور پرواربندي، جفت دهي، زايش، مدت زمان بهره برداري، زمان مناسـب فـروش،ركـوردگيري و اصـلاح نـژاد دام امـري بسـيار ضـروري اسـت. گرچـه در معـدود دامداريهاي كشور كه داراي برنامه اصلاح نژاد و ركوردگيري هستند، مشخصـات دام هنگام تولد در ورقه شناسايي يا برنامه هاي كـامپيوتري ثبـت مـيشـود، ولـي استفاده از اين شيوه در حال حاضر به دلايل مختلف براي بيشتر گلـه داران كشـورمقدور نيست. بنابراين بـا توجـه بـه اهميـت موضـوع، دانسـتن روشهـاي سـاده،كم هزينه و كاربردي براي گله داران بويژه گله داران عشـايري و روسـتايي ضـروري است و نقشي حياتي در بازده اقتصادي واحدهاي دامپروري خواهد داشت. یکی از بهترین روشهاي تشخيص سن بزهای سانن و آلپاین روش دندانی است .

۸ تشخيص سن گوسفند و بز
اهميت تشخيص سن
مشخص بودن سن دام در واحدهاي دامداري براي گله دار امري ضروري اسـت،
زيرا با آگاهي از سن انفرادي دامهاي گله و اطلاع از تعداد آنها در هـر رده سـني ميتوان برنامه ريزي كاملي را عملياتي كرد. در زير به برخـي از مزايـاي آگـاهي از سن دامهاي گله اشاره : ميشود
.۱ امكان انجام ركوردگيري جهت اجراي برنامههاي اصلاح نژادي؛
.۲ شناسايي و انتخاب دامهاي برتر؛
.۳ گروهبندي دامها بر اساس سن براي اجراي مديريت بهينه تغذيه؛
.۴ امكان اجراي برنامههاي توليدمثلي مثل همزمانسازي فحلي درگـروههـاي
سني مختلف؛
.۵ استفاده صحيح از نرها در محدوده سني كه داراي بالاترين عملكرد هستند؛
.۶ امكان درجهبندي گوشت حاصل از كشتار دامها در سنين مختلف؛
.۷ شناسايي دامهاي پير جهت حذف از گله؛
.۸ شناسايي دام در زمان خريد.
روشهاي تشخيص سن
امروزه واحدهاي صنعتي پـرورش گوسـفند و بـز در كشـورهاي مختلـف دنيـا
معمولاً داراي اسناد ثبت مشخصات دام هستند و در هنگـام تولـد بـره يـا بزغالـه
اطلاعات آنها را بدقت ثبت ميكنند. در اين واحدها براي هر بره يا بزغاله بعـد از
تولد يك كارت شناسايي (شناسنامه) صادر ميشـود و تمـام اطلاعـات لازم مثـل
مشخصات پدر، مادر و ركوردهـاي خـود دام در طـول مـدت عمـرش در آن ثبـت
ميشود (شكل ۱ .( هرچند اين شناسـنامه در گذشـته بـه صـورت فيزيكـي وجـودداشت، به همين گونه درحال حاضر در اكثر دامداريها جاي خود را بـه برنامـه هـاي نرم افزاري كامپيوتري داده اسـت. راحتـي كـار، سـرعت زيـاد، دقـت بـالا و انجـام گردد.

نکات کاربردی در جایگاه بز سانن وآلپاین

کف جایگاه: باید محکم، بادوام، خشک، غیرقابل نفوذ و غیر لغزنده و همچنین به گونه ای باشد که بتوان آنرا به آسانی تمیز و ضدعفونی کرد.

کف جایگاه به دو شکل ساخته میشود:

۱٫ کف های معمولی: تمام کف جایگاه را پوشش میدهد، و دارای انواعی ازجمله پوشش با آجر، پوشش با آسفالت، پوشش با سیمان و پوشش بتونی است.
مساحت لازم برای آغل با کف معمولی برحسب تعداد گوسفندانی که نگهداری میشوند متفاوت است ودست کم باید ۱٫۲۵ مترمربع برای هر رأس بزداشتی در نظر گرفت.

۲٫ کف های نرده ای: این نوع کف ها معمولاً از چوب فلز و یا بتون ساخته می شود وبین انها بر کف های معمولی فواصلی وجود دارد. فاصله مناسب بین هر دو نرده ۳ سانتیمتر و عرض هر نرده ۵ سانتیمتر می باشد.استفاده از کف های نرده ای، گذشته از آنکه در کاهش انگل های داخلی وافزایش بیشتر کنترل محیط جایگاه تاثیر دارد، از نظر نقصان حشرات، عدم بو، عدم احتیاج به بستر و صرفه جویی در مقدار جا وکار نیز موثر است. جدول زی مقدار مساحت لازم برای کف های نرده ای را بر حسب نوع گله نشان می دهد.

مقدار مساحت لازم برای کف های نرده ای را بر حسب نوع گله:

بز ماده : ۱٫۲۰ مترمربع

بزماده و بزغاله آن : ۱٫۶۰ مترمربع

بزغاله در پایان دوره شیرخواری : ۰٫۴۰ مترمربع

د- سقف جایگاه: مصالح مورد استفاده برای سقف عبارت اند از سفال، آجر، سنگ، خشت و تخته های نازک. معمولاً در جایگاه های بسته از تیرآهن و آجر و در جایگاه باز از ایرانیت و ورقه های فلزی استفاده می شود. لازم به ذکر است که باید از ایجاد سقف های هادی حرارت مانند حلبی وآهن سفید خود داری کرد. زیرا اینگونه سقف ها به شدت گرما وسرما را منتقل میکنند و بویژه در تابستان گرمای شدید ایجاد میکنند که برای گوسفند بسیار آزار دهنده است. بنابر این باید هر گونه سقفی که ساخته میشود حتی المقدور سبک، نفوذ ناپذیر و عایق حرارت باشد.
ارتفاع دیوار جایگاه یا فاصله سقف از کف جایگاه عرقدر بیشتر باشد به همان نسبت هوای زیادنری در اختیار خواهند داشت، اما گرم کردن چنین جایگاهی در زمستان بدون اشکال نیست. معمولاً ارتفاع دیوار جایگاه حدود ۲٫۶۰ تا ۳ متر می باشد زیرا اولاً فضای لازم در جایگاه وجود داشته باشد و ثانیاً در واحدهای تولیدی بزرگ، هرگاه بخواهند از وسایل ماشینی و مکانیکی جهت برداشت کود ومحصولات دیگر استفاده کنند ورود وخروج این وسایل به سادگی امکان پذیر باشد.

ه- بهاربند: معمولاً در فضای باز ودر طرفین آغل، بهاربند هایی باید ایجاد کرد. این بهار بندها را که به منزله حیاط آغل میباشند بهتر است توسط دیوارهای نرده ای، آجری، چوبی، فلزی و یا گلی به ارتفاع حدود ۱٫۲۰ متر حصار بندی نمود تا از آنها بتوان به عنوان بهار خواب در تابستان و در اوقاتی که هوای داخل آغل خیلی گرم است استفاده کرد. بعلاوه در روزهای عادی ودر مواقعی که می خواهند داخل آغل را تمیز و ضدعفونی کنند، بزها را به جای آغل میتوان در این بهاربند ها جای داد.

و- درب آغل: فضای بهاربند و داخل آغل را به یکدیگر مرتبط می سازد. درب آغل باید نسبتاً وسیع وتقزیباً به عرض ۲٫۳۰ متر باشد تاعبور گوسفندان از آغل به بهاربند و بالعکس به سهولت امکان پذیر گردد. توجه به وسعت درب ورودی آغل از لحاظ پرورش گوسفندان داشتی ونگهداری میشهای آبستن ضرورت دارد. زیرا در غیر این صورت ممکن است به علت فشار میش های آبستن در هنگام عبور از درب آغل دامدار با مشکل سقط جنین مکانیکی مواجه گردد. برای این منظور بهتر است از درب های ریلی استفاده شودتا باز وبسته شدن آن سریع باشد.
فضای بهاربند با فضای داخلی مزرعه، به وسیله درب دیگری که به سمت بیرون باز وبسته میشود ارتباط می یابد. این درب نیز که درواقع مدخل اولیه جایگاه است، باید از وسعت کافی برخوردار باشد و معمولاً به شکل نرده ای است. در نقاطی که بیماری پتین یا فوترات (گندیدگی بین دو سم) شایع ومتداول است باید درمدخل اولیه بهاربند حوضچه های کم عمقی حفر کرد و در آن محلول ضدعفونی کننده ریخت تا سم های گوسفندان در موقع عبور از آن ضدعفونی گردد.

ز- وسایل غذاخوری: جای خوراک ویا وسایل غذاخوری گوسفند ممکن است به دو صورت مدرن و سنتی ساخته شود. درشکل مدرن وسایل غذاخوری دو نوع و مشتمل بر علف خور وآخور است. علف، کاه، یونجه خشک و بطور کلی غذاهای پرحجم و مواد علوفه ای را در علف خور، و کنجاله و آرد جو و سایر مواد کنسانتره یا غذاهای فشرده را در آخور می ریزند.

چند نکته کاربردی درپرورش بز سانن وآلپاین

پرورش بز سانن و آلپاین

۱⃣از دادن شیر گاو به بزغاله ها خودداری کنید. قند شیر گاو برای بزغاله ها مضر و اسهال آور است.

۲⃣بزغاله ی ماده ای که گردن بلند و پوزه پهن داره به احتمال زیاد حامل صفات تولیدی ایده آل است

۳⃣مشخصات بز نر مناسب:
اسکلت درشت بویژه پاهای عقب، گردن بلندتر، مجاری تنفسی پهن تر، دنده ها و کفل بازتر

۴⃣محلول ضد عفونی کننده th4 را به صورت ۳۰ سی سی در ۱۰ لیتر آب مستقیما به بدن دام بپاشید

شرایط آب وهوایی مناسب پرورش بز سانن

شرایط آب و هوایی مناسب پرورش بز سانن وآلپاین

برخی بر این عقیده اند که با توجه به اینکه منشأ بز سانن و آلپاین مناطق کوهستانی و نسبتا سردسیر اروپا است، پس این دو نژاد فقط باید در مناطق سردسیر کشور پرورش یابند. اما مشاهدات و گزارشات متعدد نشان می دهد که اگر شرایط حداقلی محیطی برای پرورش بزهای بومی در یک منطقه فراهم باشد، می توان در آن شرایط بزهای سانن و آلپاین را نیز نگهداری و تکثیر نمود.
وجود رطوبت حداقل ۲۵ درصد و حداکثر ۷۵ درصد برای پرورش بز مطلوب است. هرچند با وجود درصد رطوبت بالاتر و یا پائین تر از این مقدار نیز امکان پرورش وجود دارد ولی ممکن است میزان تولید بزها اندکی کاهش یابد. همچنین دمای مناسب برای پرورش بز معمولاً بین ۱۲ تا ۲۱ درجه سانتی گراد است. مقدار تولید شیر و سلامت عمومی بزها در دمای بین ۱۷ تا ۲۷ درجه تحت تأثیر قرار نمیگیرد ولی دمای بیش از ۲۷ درجه سانتی گراد باعث کاهش مصرف خوراک و کاهش تولید شیر آنها میشود.
بنابراین شاید تأمین حرارت در فصل زمستان برای بزها ضروری نباشد، ولی تأمین یک سایه بان خنک در شرایط تنش گرمایی در فصل تابستان برای آن ها بسیار حائز اهمیت بوده و این مسئله بخصوص در مورد بزغاله ها مهم تر است؛ زیرا آن ها در فصل زمستان به یک ساختمان نسبتاً گرمتر و در تابستان به یک سایه خنک تر از جایگاه دامهای بالغ نیازدارند و در غیر این صورت معمولا به دلیل سرما و یا گرمای شدید در روزهای اول پس از تولد تلف میشوند.

تفاوت دامداری صنعتی و سنتی

✅تفاوت دامداری صنعتی و سنتی

♦️فرایند تولید دامداری ها به تدریج به سمت صنعتی شدن پیش می رود ، بیش از ۷۰% درصد شیر و گوشت مورد نیاز کشور را دامداری های سنتی و خرد روستایی تأمین می کنند و سهم دامداریهای صنعتی کمتر از ۳۰% درصد است.در حال حاضر۵۳ میلیون گوسفند، ۲۶ میلیون بز و بزغاله و حدود۵/۵ میلیون گاو، گاومیش و شتر جمعیت دامهای سبک و سنگین کشور را تشکیل می دهند.

دامداری سنتی از حداقل امکانات و تجهیزات برخوردار است و در این شیوه نگاه بهره بردار، نگاه معیشتی به دام است.

در دامداری های سنتی، سرمایه گذاری فقط در دام است و ریسک سرمایه گذاری در سنتی ها پایین تر از دامداری های صنعتی است، در دامداری های صنعتی با توجه به این که دام به صورت متمرکز پرورش داده می شود، آسیب پذیری بیشتر است و رعایت یک سری اصول و فنون و دانش را می طلبد که این خود از موانع رشد دامداری های صنعتی است.
♦️در خصوص دلایل بروز روند کند تبدیل دامداریهای سنتی به صنعتی می توان گفت :

در واحدهای صنعتی چون دام با یک منظور خاص نگهداری می شود، دانش فنی از جهات مدیریت، تغذیه و بحثهای اصلاح نژاد دام از اصول کار است؛ زیرا اگر نیاز دام از این حیث تأمین نشود قطعاً نمی توان بازده تولید مورد انتظار را پاسخگو باشد. از سوی دیگر چون پرورش دام این واحدهای صنعتی به صورت متمرکز است، بروز هر عارضه ممکن است خسارات سنگینی ایجاد کند، بنابراین حضور دامپزشک در این دامداری ها ضروری است و دامدار باید از نظر اطلاعات فنی و بخصوص مدیریت در سطح بالایی باشد .

ارتقای سطح آگاهی بهره برداران به نوع دام و کاری که انجام می دهند، برگزاری دوره های آموزشی، اعمال سیاستهای حمایتی چون تأمین مصالح ساختمانی در گذشته و اعطای تسهیلات بانکی را از جمله سیاستها و حمایتهای دولت برای تبدیل دامداری های سنتی به صنعتی می باشد.

♦️در مقایسه قیمت تمام شده محصولات دامی در دو روش سنتی و صنعتی می توان گفت: در دامداریهای سنتی چون نگاه تولید، معیشتی و خانوادگی است، هزینه های نیروی انسانی را لحاظ نمی کنند و تصور اذهان بر این است که قیمت تمام شده نسبت به دامداری های صنعتی پایین تر است، اما اگر بازده تولید و میزان خروجی محصولات در کنار هم قرار بگیرد، خلاف این اثبات خواهد شد.به طور مثال یک گوساله بومی در یک دامداری سنتی طی یک دوره شیردهی دو تن شیر می دهد، اما تولید یک گاو اصیل در دامداری صنعتی۸تن شیر است.

در دام سبک همچنین تصوراتی وجود دارد و به اعتقاد سنتی ها با تأمین علوفه از مراتع، قیمت تمام شده گوشت نسبت به واحدهای صنعتی پایین تر است اما این که دامدار برای رسیدن به مرتع باید چه هزینه ای را متقبل شود، محاسبه نمی شود.

با وجود تمام این مسایل دولت هیچ اصراری بر تجمیع دامداری های سنتی و تبدیل آنها به صنعتی ندارد و لزومی برای انجام این کار نمی بیند، زیرا سالهاست روستایی با دامداری عجین شده است. اما مقتضیات تولید و لزوم افزایش بهره وری، بهره بردار را به سمت بهینه سازی فرایند تولید هدایت می کند