نقش تغذیه در پرورش بز های شیری سانن و آلپاین

نقش تغذیه در پرورش بز های شیری سانن و آلپاین

تنظیم جیره غذایی متعادل دام­ها که تامین کننده نیازهای جسمانی، تولیدی و رشد و نمو بدنی و احیاناً جنین آنها باشد کار چندان ساده­ای نمی­باشد. باید توجه داشت که در یک گله، دام­ها در شرایط مساوی و یکسان از لحاظ وزن و تولید قرار ندارند و لازم است که عوامل مختلف جیره تنظیم شده مصرفی اولاً اقتصادی باشد و ثانیاً در دسترس بوده و ارزش غذایی آنها شناخته شده باشد. اغلب مشاهده می­گردد که کمبود­ها و نارسایی­ های بسیاری در جیره غذایی دام­ها وجود دارد که نتایج ناشی از آن، خسارات اقتصادی و عوارض سوء­تغذیه قابل توجه در دامداری­ها می­باشد.

همچنین هر گونه زیاده­روی و افراط در مصرف خوراکی نیز تعادل اقتصادی دامداری را بر هم زده بی آنکه از آذوقه مصرفی به منظور تولید بیشتر، حدّاکثرِ استفاده شده باشد، واحد دامداری از هدف مورد نظر انحراف حاصل می­کند. بی هیچ تردید در واحد دامداری کوچک و متوسط و بزرگ تهیه و تدارک مواد اولیه خوراک دام و ساخت جیره­های غذایی به وسیله نیروی انسانی در اختیار و اغلب نا آشنا و احیاناً سهل انگار مطابق موازین اصولی تغذیه دام از مشکلات مهم روزمره محسوب می­شود. لازم به ذکر است هر گونه بی توجهی و غفلتی در این زمینه لطمات جبران ناپذیری به سلامت و تولید دام­ها وارد می­سازد.

دشواری های ناخواسته و غیر قابل اجتنابی در تهیه خوراک دام بطور غیر صنعتی در دامداری­ها وجود دارد که آشکارا مورد تایید بوده، به شرح زیر است:

– مشکل تهیه و تدارک و انبار کردن اقلام مختلف خوراک دام به طور همیشگی و به موقع.

– عدم استاندارد مواد اولیه مصرفی در خوراک دام.

– سرمایه­گذاری قابل توجه برای خرید آسیاب و میکسر و دیگر وسایل مربوطه.

– تجهیز نیروی انسانی مربوط و قبول هزینه سنگین پرسنلی آن.

– مشکل ساخت جیره بطور روزانه با رعایت نسبت­های مواد متشکّله در هر واحد دامداری.

– عدم امکان ارزیابی کیفی جیره­های تهیه شده در هر روز.

– عدم رعایت درصد­های مواد اولیه در جیره­های ساخته شده، به علت کمبود­ها و در دسترس نبودن دائمی آنها.

– استفاده از چند ماده غذایی محدود و اغلب گران، جهت ساخت جیره­های مصرفی.

– ریخت و پاش بیشتر مواد غذایی در مراحل ساخت و مصرف آنها.

در دنیای امروز، اهمیت عمده و اساسی کارخانجات خوراک دام، در تبدیل انواع مواد اولیه مصرفی در تغذیه دام­ها بصورت پلت شده است. در اغلب کشور­های پر تولید از لحاظ مواد پروتئینی حیوانی، خوراک دام بوسیله کارخانجات با کنترل و نظارت مراجع ذیصلاح و مورد اطمینان تولید می­شود و در اختیار دامپروران قرار می­گیرد و مواد متراکم بصورت پلت شده و با کیفیت حساب شده و متوازن و مشخصی، در حالی که ویژگی­های هر یک بر روی بسته­های آنها الصاق شده و قابل رویت است، عرضه می­شود و دامداران با آسودگی خاطر بی آنکه نیازی به آسیاب و میکسر و نیروی انسانی خاص و ذخیره سازی داشته باشد، می­تواند در هر موقع و به هر مقدار که بخواهد خریداری و به مصرف دام­ها برساند.

اصرار ورزیدن در مصرف مواد اولیه خوراک دام به جای مواد متراکم ساخته شده، به مانند آن است که مصرف کنندگان نان به جای خرید نان از نانوایی­ها بخواهند سهمیه نان مصرفی خود را بصورت گندم یا آرد دریافت نمایند.

دانش تغذیه دام بر اساس مطالعات پی­گیری که تا کنون در کشور های مختلف جهان به عمل آمده برای مواد متراکم پلت شده مزایای قابل توجهی قائل شده است که موارد مهم آن به شرح ذیل می­باشد:

– پایین آوردن هزینه تغذیه.

– استفاده بهینه از مواد خوراکی در دسترس.

– شناخت بهتر منابع غذایی برای تهیه جیره ­های متوازن و اقتصادی.

– پایین آوردن هزینه حمل و نقل، به علت حجم کمتر مواد متراکم پلت شده.

– جلوگیری از ریخت و پاش و به هدر رفتن مواد غذایی مصرفی.

– از بین بردن آلودگی­های میکروبی به علت حرارت داده شدن در مواقع ساخت مواد متراکم پلت شده.

– تهیه جیره­های استاندارد شده مطابق نیاز­های اقلیمی و منطقه ای.

– ارزیابی کیفی خوراک های ساخته شده بوسیله متخصصین آزمایشگاهی بطور دقیق و قابل کنترل.

– بالا رفتن میزان جذب مواد متراکم مصرفی در دام ها به علت متراکم و فشرده بودن مواد متشکّله آنها.

شرایط زراعی و اقلیمی ما با اروپا و آمریکا و دیگر کشور­های سرسبز و مساعد از لحاظ کشاورزی قابل قیاس نیستند. اگر ما بخواهیم در این مملکت دامداری را رونق بخشیم و از شرایط دشوار آب و هوایی نیز برخوردار باشیم ولی نسنجیده و غیر عاقلانه از لحاظ کارآیی و بهره­وری با دامپروری اروپایی و آمریکایی مقایسه شویم، مسلماً سرانجامی جز شکست و ناکامی نخواهیم داشت. دامپرور ما در حالی که به شدت از کمیابی و گرانی و نامرغوبی مواد خشبی و یا علوفه رنج می­برد، و بر روی عناصر متشکّله این مواد، اعم از پروتئین خام و قابل جذب و انواع ویتامین­ها نمی­تواند به درستی( آنچنان که در جداول تغذیه منابع خارجی مندرج است) حساب نماید، آیا سزاوار است ما به جای درک این واقعیت­ها، ایران را هلند و دانمارک تصور کنیم؟ و بخواهیم دامپرور ما اساس تغذیه گاو­های خود را بیشتر بر روی مواد علوفه­ای مرغوب قرار دهد.

دامداری­های صنعتی ما بیشتر از لحاظ تغذیه دام­ها به مواد متراکم متکی است تا به مواد علوفه­ای. اگر بخواهیم از این روش گریزی در عمل پیدا کنیم، باید تحولی شگرف در کشت علوفه خود به وجود آوریم. یعنی زمین­های بیشتر و مستعد­تری را به علوفه اختصاص دهیم و از کشت مواد دیگری که اهمیت چندانی در تولیدات کشاورزی ما ندارند بکاهیم و از علوفه­ هايي استفاده نمائيم كه ارزش غذايي زيادي داشته باشد. گونه­ هايي از علوفه وجود دارد كه پروتئين و مواد مغذي آن به مراتب از يونجه زياد­تر مي­باشد. و اين وظيفه كارشناسان زراعت استان مي­باشد كه آنها را شناسايي و معرفي نمايند. اين امر سالهاست كه­ در كشور­هاي اروپايي و آمريكا انجام گرفته است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *